Tương lai của internet gigabit là gì?

May mắn là thời kỳ kết nối quay số chậm chạp và đắt đỏ đã qua từ lâu. Gần đây, dường như ngày càng có nhiều cách để kết nối internet nhanh và rẻ. Trong số đó, cụm từ “internet gigabit” liên tục được nhắc đến. Nó có nghĩa là gì, phù hợp với ai và việc triển khai đang diễn ra thế nào?

Gigabit qua cáp

Truyền gigabit là việc truyền dữ liệu với tốc độ trên một gigabit mỗi giây. Việc truyền với dung lượng như vậy có thể chạy trên cáp: các tiêu chuẩn IEEE 802.3z và 802.3ab là những tiêu chuẩn đầu tiên quy định điều này, và dữ liệu được truyền hoặc qua cáp kim loại có bốn cặp dây xoắn, hoặc qua cáp quang. Gigabit Ethernet đôi khi được viết tắt là GbE hoặc 1 GigE.

Trong nhiều năm, Ethernet là công nghệ truyền dữ liệu được dùng phổ biến nhất, nhưng lúc đầu tốc độ của nó không thật sự đáng kinh ngạc (nó đáp ứng yêu cầu của mạng phân phối, đặc biệt là hệ thống dây bên trong các tòa nhà). Tốc độ của Ethernet truyền thống là 10 Mbps, còn Fast Ethernet có thể đạt tới 100 Mbps. Gigabit Ethernet ban đầu dành cho mạng của các trường đại học, cơ quan nhà nước hoặc các công ty CNTT lớn, nhưng vào đầu thiên niên kỷ mới, nó dần dần đến cả người dùng bình thường. Trong số những máy tính bán đại trà đầu tiên hỗ trợ Gigabit Ethernet có Power Mac G4 và PowerBook G4 của Apple, và theo thời gian, nó lan sang hầu hết các máy tính cá nhân được bán phổ biến.

Gigabit qua sóng vô tuyến và cáp quang

Tất nhiên, dữ liệu gigabit cũng có thể được truyền không dây. Đối với loại truyền thông không dây có tốc độ truyền đạt hoặc vượt 1 Gbps, người ta dùng tên gọi Gigabit Wireless. Những tốc độ này đạt được nhờ điều chế tín hiệu phức tạp, chẳng hạn điều chế biên độ vuông góc (QAM). Trong ngành viễn thông, nhiều nhà cung cấp internet dùng các hệ thống khác nhau để truyền dữ liệu trên các băng tần khác nhau, trong đó có một băng tần tương tự tần số mà router WiFi sử dụng. Truyền thông không dây được dùng ở khắp nơi, từ các điểm đầu ra của mạng cáp quang để phân phối dữ liệu qua các đường truyền chuyên dụng, đến các địa phương nhỏ hơn, và cũng để kết nối doanh nghiệp và từng tòa nhà dân cư. Khi khả năng và hiệu năng của công nghệ tăng lên, yêu cầu về tốc độ kết nối internet cũng tăng theo, nên các nhà cung cấp ngày càng tìm cách đưa dịch vụ gigabit đến cả khách hàng bình thường. Giải pháp có thể nằm ở việc xây dựng một hạ tầng cáp quang đáng tin cậy.

Gigabit Cộng hòa Séc

Tốc độ gigabit cho kết nối internet gia đình chắc chắn không phải là giấc mơ bất khả thi. Nhiều nhà cung cấp trong nước đã cung cấp tốc độ ba chữ số, và nhiều người trong số họ thấy một tương lai lớn ở kết nối cáp quang vừa nhắc đến. Nghịch lý là việc xây dựng mạng cáp quang dễ hơn ở các thị trấn và địa phương nhỏ hơn, nơi dân cư thưa thớt và thi công dễ dàng hơn, và điều kiện vật lý để xây mạng cáp quang thuận lợi hơn so với các trung tâm đông dân. Ngược lại là chi phí đầu tư rất cao và thời gian hoàn vốn rất dài. Vì vậy, ở một số kiểu khu dân cư, chúng ta cần tính đến sự kết hợp giữa cáp quang và phương tiện truyền dữ liệu không dây.

Tuy nhiên, việc xây dựng một “Cộng hòa Séc gigabit” – một xã hội mà các công nghệ kết nối cơ bản, phổ biến đều cung cấp băng thông gigabit – đòi hỏi sự hợp tác của nhiều bên, từ cư dân các thị trấn và địa phương, qua các nhà cung cấp internet và chính quyền địa phương, cho đến các bộ, chính phủ và các nhà lập pháp. Bộ Công Thương đã soạn Kế hoạch hành động 2.0 để đẩy nhanh việc xây dựng mạng tốc độ cao, cùng với Kế hoạch quốc gia phát triển mạng thế hệ mới. Nhiều hiệp hội, tổ chức và chuyên gia cũng vận động để đẩy nhanh việc phát triển mạng tốc độ cao. Nhưng việc xây dựng mạng cáp quang không chỉ gặp trở ngại về tổ chức. Còn có nhiều rào cản liên quan đến công việc đào đất, và một yếu tố quan trọng khác là phí đặt mạng trên đất của địa phương và nhà nước, thường cao hơn cả chi phí xây dựng. Dù yêu cầu về lý thuyết là thấp, nhiều địa phương vẫn thiếu hạ tầng ICT cần thiết. Một hạ tầng cáp quang tinh vi và đáng tin cậy không chỉ quan trọng đối với internet gigabit “trên và dưới mặt đất” (bản gốc tiếng Séc chơi chữ “po(d)zemní”), mà còn là yếu tố quan trọng để xây dựng mạng 5G, từ đó trong tương lai không chỉ các tổ chức, cơ quan mà cả từng thị trấn và địa phương có thể được hưởng lợi. Quý khách có thể đọc thêm về mạng 5G tại đây. Việc mở băng tần 60 GHz cũng là một trợ lực lớn cho Cộng hòa Séc gigabit.

Nếu Quý khách thích kết nối chất lượng cao và các chủ đề tương tự, Quý khách cũng nên đọc bài viết trước Cáp quang an toàn.

Cập nhật ngày 20 tháng 3 năm 2024