Dịch vụ đám mây và rủi ro bảo mật

Bảo mật

9. 1. 2023

Dịch vụ đám mây có lẽ không còn xa lạ với hầu hết các bạn. Chúng được dùng, chẳng hạn, để lưu trữ và sao lưu dữ liệu, nhưng cũng có thể dùng để chơi game hoặc phát trực tuyến nội dung. Dịch vụ đám mây được sử dụng không chỉ bởi cá nhân mà còn bởi nhiều công ty, doanh nhân và tổ chức. Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm không thể phủ nhận, dịch vụ đám mây cũng mang theo một số rủi ro bảo mật tiềm ẩn.

Dữ liệu trên mây – và nằm trong tay nhà cung cấp

Khi lưu dữ liệu trên đám mây, nói thật đơn giản, Quý khách giao nó vào tay nhà cung cấp dịch vụ internet tương ứng. Hãy thử hình dung Quý khách đưa tiền cho một người bạn giữ hộ và muốn có thể lấy lại bất cứ lúc nào. Người bạn như vậy phải không chỉ đáng tin cậy mà còn cẩn thận đúng mức để không ai lấy cắp được tiền của Quý khách. Điều tương tự áp dụng cho việc cung cấp dịch vụ đám mây, tức là lưu nội dung trên internet. Cuối năm ngoái, Cơ quan An ninh mạng và Thông tin quốc gia (NÚKIB) đã công bố một phân tích chiến lược đánh giá các khía cạnh của việc sử dụng dịch vụ đám mây tại Cộng hòa Séc.

Đại dịch như con đường đến điện toán đám mây

Không có gì mới khi đại dịch COVID đã thay đổi đáng kể mức độ và cách thức nhân loại sử dụng công nghệ và internet. Cùng với việc buộc phải chuyển sang làm việc tại nhà, diễn ra ở nhiều nơi hai năm trước, cá nhân và công ty cũng bắt đầu sử dụng mạnh điện toán đám mây, tức là dịch vụ cho phép tự phục vụ truy cập tài nguyên tính toán. Trong đám mây, mọi người thường làm việc với tài liệu, nhưng cũng với nội dung đa phương tiện và các loại dữ liệu khác, bao gồm cả game. Nhờ dữ liệu được lưu trong cái gọi là đám mây, không có yêu cầu nào đặt ra đối với phần cứng hay dung lượng lưu trữ cố định của bất kỳ bên nào liên quan.

Trong báo cáo của mình, NÚKIB chia các mô hình dịch vụ đám mây thành bốn nhóm chính: công cộng, nơi dữ liệu được chia sẻ và dịch vụ được cung cấp cho công chúng rộng rãi; riêng tư, nơi dịch vụ được cung cấp trong mạng nội bộ riêng; kết hợp (hybrid), nơi hai cách chia sẻ dữ liệu và cung cấp dịch vụ nêu trên được kết hợp; và cộng đồng, nơi chỉ một số tổ chức được chọn chia sẻ dữ liệu với nhau.

An ninh như một thách thức

Không kém phần quan trọng, trong bối cảnh số vụ tấn công mạng ngày càng tăng, an ninh cực kỳ quan trọng đối với dịch vụ đám mây và, trong số những điều khác, là phần then chốt trong danh thiếp của các nhà cung cấp những dịch vụ này. Bảo đảm an toàn dữ liệu trong dịch vụ đám mây là việc phức tạp và rắc rối, bao gồm nhiều lớp mã hóa, sử dụng nhiều trung tâm dữ liệu độc lập với nhau để sao lưu, và các bước tương tự khác. Thoạt nhìn có thể nghĩ rằng sử dụng dịch vụ đám mây luôn luôn và trong mọi hoàn cảnh là một lợi thế rõ ràng, giúp nhiều công ty và tổ chức tiết kiệm chi phí mua phần cứng hay bảo đảm an toàn dữ liệu ở cấp công ty (điều này tất nhiên vẫn cần thiết ở mức độ nào đó bất kể đơn vị có dùng điện toán đám mây hay không).

Tuy nhiên, NÚKIB chỉ ra trong báo cáo rằng trước khi sử dụng dịch vụ đám mây, cần tìm hiểu kỹ lưỡng và có ý thức về nhà cung cấp của chúng. "Khi sử dụng dịch vụ đám mây, người dùng đương nhiên từ bỏ một phần quyền kiểm soát đối với dữ liệu của mình," NÚKIB viết, liên quan đến sự cần thiết phải luôn kiểm tra cẩn thận dữ liệu thực sự được lưu ở đâu, xét theo hệ thống pháp luật của từng quốc gia. Cũng phải tính đến việc kho lưu trữ đám mây thường do các công ty nước ngoài quản lý. Tất cả những yếu tố này đóng vai trò then chốt trong việc dữ liệu đó có thể được xử lý như thế nào, bởi ai và dựa trên quy định pháp luật nào.

Đặc thù của việc sử dụng dịch vụ đám mây tại Cộng hòa Séc

NÚKIB lưu ý trong báo cáo rằng ở Cộng hòa Séc cũng có thể quan sát thấy xu hướng sử dụng dịch vụ đám mây ngày càng tăng, cả ở các chủ thể tư nhân lẫn cơ quan nhà nước. Tuy nhiên, hiện tại việc sử dụng dịch vụ đám mây ở nước ta chưa chịu sự điều chỉnh nào đặc biệt rộng, và do đó cũng không có quy trình kiểm soát đặc biệt, khiến dữ liệu, và công ty lưu dữ liệu đó trên đám mây, đứng trước nhiều rủi ro. "Đặc biệt, nguy cơ mất quyền truy cập dữ liệu hoặc xử lý dữ liệu bên ngoài lãnh thổ EU là đáng kể đến mức không nên bỏ qua," báo cáo liên quan nêu rõ. Một phức tạp nữa là trong nhiều trường hợp, nhà cung cấp dịch vụ đám mây bán dịch vụ của mình thông qua mạng lưới đại lý.

Đối với các công ty và tổ chức đang cân nhắc sử dụng dịch vụ đám mây, NÚKIB mạnh mẽ khuyến nghị đánh giá một số câu hỏi trong khuôn khổ an ninh internet. Cần xác định dữ liệu sẽ được lưu ở những khu vực pháp lý nào, trong ngắn hạn hay dài hạn. Tức là phân tích và đánh giá chế độ pháp lý của quốc gia đó, bao gồm việc quy định bảo vệ dữ liệu có áp dụng cho dữ liệu hay không. Ngoài ra, cần trả lời câu hỏi tổ chức muốn dùng kho lưu trữ đám mây trong bao lâu, ở mức độ nào và cho mục đích gì.

Nhiều điều chưa chắc chắn liên quan đến việc sử dụng dịch vụ đám mây có thể được giải quyết bằng một nghị định về quy tắc an ninh khi cơ quan nhà nước sử dụng dịch vụ điện toán đám mây, có thể có hiệu lực sớm nhất ngay trong quý I năm 2023.

Hãy đọc bài tiếp theo, Giao thức Bluetooth 5.0: nó làm được gì và cách tận dụng tối đa thế mạnh của nó hoặc xem những bài viết mới nhất của chúng tôi.