Bluetooth 5.0 – khả năng và cách tận dụng ưu điểm của nó?

Đôi nét về lịch sử

Trước hết, xin nhắc lại rằng Bluetooth là tên của một công nghệ không dây dùng để truyền dữ liệu giữa các thiết bị cố định và di động ở khoảng cách ngắn, nhờ sóng vô tuyến UHF (tần số cực cao) – các sóng ngắn dùng cho phát sóng truyền hình, điện thoại di động, GPS, bộ đàm và những thứ tương tự. Các sóng này hoạt động ở tần số 0,3–3 GHz. Giao thức hoạt động trong băng tần ISM không cần cấp phép ở tần số 2,402–2,480 GHz. Để tránh nhiễu với các giao thức khác cũng dùng tần số 2,45 GHz, giao thức Bluetooth chia băng tần thành 78 kênh (mỗi kênh rộng 1 MHz) và đổi kênh tới 1.600 lần mỗi giây.

MẸO: Quý khách thích lịch sử? Hãy đọc bài Internet bắt đầu ở Cộng hòa Séc từ khi nào.

Việc quản lý, phát triển và cải tiến chuẩn này do Bluetooth Special Interest Group (SIG) đảm nhiệm, hiện có hàng chục nghìn tổ chức thành viên thuộc các lĩnh vực viễn thông, máy tính và điện tử tiêu dùng. Những bước khởi đầu của công nghệ này có từ cuối thập niên 1980, và Nils Rydbeck của Ericsson Mobile ở Lund, Thụy Điển, là một trong những người đứng sau. Ban đầu công nghệ này dự định dùng cho tai nghe không dây, nhưng theo thời gian nó đã đi vào viễn thông và máy tính. Thiết bị Bluetooth “tiêu dùng” đầu tiên là tai nghe rảnh tay vào năm 1999, và chiếc điện thoại di động đầu tiên có công nghệ này là Ericsson T36.

Bluetooth 5

Vào tháng 12 năm 2016, SIG phát hành Bluetooth 5. Nó được thiết kế để ứng dụng, trong số những lĩnh vực khác, vào lĩnh vực internet vạn vật (IoT) đang không ngừng mở rộng. Sony là một trong những công ty đầu tiên đưa Bluetooth 5 vào thực tế trên các thiết bị dành cho người tiêu dùng bình thường. Tại Mobile World Congress năm 2017, hãng đã giới thiệu điện thoại thông minh Xperia ZX Premium hỗ trợ giao thức này. Bluetooth 5 có tốc độ truyền cao hơn đáng kể so với các thế hệ trước – ở khoảng cách ngắn, về lý thuyết có thể đạt tốc độ tới 2 Mbps. Giá trị này quá đủ để truyền âm thanh chất lượng cao – luồng dữ liệu của định dạng Audio CD luôn là 1.411 kbps, luồng dữ liệu của MP3 có thể từ 96 kbps đến 320 kbps, còn với các dịch vụ phát trực tuyến như Spotify là từ 96 kbps đến 160 kbps. Vì vậy, nếu ở nhà Quý khách có kết nối internet chất lượng tốt, không có gì ngăn Quý khách nghe nhạc ở bất cứ đâu và bất cứ lúc nào.

Phạm vi hoạt động cũng tăng lên, đạt tới 200 mét ở không gian thoáng và tới 40 mét ở không gian kín. Điều này mở rộng đáng kể không chỉ khả năng nghe nhạc, mà cả khả năng điều khiển và giao tiếp giữa các thiết bị điện tử, hoặc giữa các thành phần của ngôi nhà thông minh. Tốc độ truyền  càng thấp (với Bluetooth 5, ngay cả ở giá trị thấp nhất vẫn đủ dùng), thì khoảng cách mà các thiết bị có thể giao tiếp với nhau càng xa. Bluetooth 5 cũng tiết kiệm năng lượng hơn, nên Quý khách hoàn toàn không cần lo rằng tốc độ truyền cao hơn và phạm vi rộng hơn sẽ khiến pin của các thiết bị không dây nhanh hết. Quý khách thấy các khả năng của Bluetooth 5 gần như quá lý tưởng? Vậy chúng tôi còn một tin tốt nữa – Bluetooth 5 tương thích ngược, nghĩa là trên thực tế các thiết bị hỗ trợ nó có thể giao tiếp dễ dàng với các thiết bị chỉ hỗ trợ một số phiên bản trước của chuẩn này. Chiều ngược lại thì không được, nhưng dù vậy vẫn làm được khá nhiều việc.

Bộ chuyển đổi “vạn năng”

Để tận dụng mọi lợi ích của Bluetooth 5, Quý khách không nhất thiết phải thay toàn bộ thiết bị cũ bằng thiết bị mới hỗ trợ giao thức này. Có một cách ít tốn kém hơn nhiều – các bộ chuyển đổi giúp thiết bị của Quý khách hỗ trợ giao thức này. Chỉ với vài trăm CZK, Quý khách có thể trang bị cho máy tính và các sản phẩm tương tự một bộ chuyển đổi USB, không chỉ hỗ trợ Bluetooth 5 mà còn có phạm vi xa hơn, tốc độ truyền cao hơn và độ trễ thấp hơn đáng kể. Phần lớn bộ chuyển đổi là thiết bị “cắm là chạy” (plug and play), nghĩa là trong hầu hết trường hợp Quý khách chỉ cần cắm vào mà không phải lo gì thêm. Nhưng bộ chuyển đổi USB không phải là tất cả – bộ chuyển đổi Bluetooth cũng có thể có giắc 3,5 mm, một loại dùng để truyền âm thanh. Quý khách cũng có thể mua các bộ phát/thu không dây thu và gửi tín hiệu tương ứng cho nhiều thiết bị cùng lúc. 

Tiếp theo, tôi khuyên Quý khách đọc tiếp bài Du hành xuyên thời gian: lịch sử internet di động.

Cập nhật ngày 20 tháng 3 năm 2024