Các tiêu chuẩn Wi-Fi khác nhau như thế nào?
22. 5. 2020
Giống như mọi lĩnh vực công nghệ khác, kết nối Wi-Fi đang tiến bộ vượt bậc. Hai tiêu chuẩn nổi tiếng nhất những năm gần đây là 802.11n và 802.11ac. Vậy chúng khác nhau thế nào? Và tiêu chuẩn cũ hơn có nhất thiết là tệ hơn không?
Tiêu chuẩn 802.11ac được hoàn thiện vào năm 2013, và ngày nay Quý khách có thể thấy nó trong mọi điện thoại thông minh, máy tính xách tay, máy tính để bàn hay thậm chí smart TV tử tế. 802.11ac là người kế nhiệm trực tiếp của tiêu chuẩn 802.11n, vốn được tích hợp trong thiết bị từ khoảng năm 2007. Nhưng từng tiêu chuẩn thực sự mang lại điều gì, và làm thế nào để tận dụng chúng tốt nhất?
MẸO: Trước khi bắt đầu, Quý khách có thể đọc bài viết Cách đo tốc độ kết nối internet và tốc độ internet thực tế ở Cộng hòa Séc là bao nhiêu
Tốc độ Wi-Fi mang tính tương đối
Chipset hỗ trợ tiêu chuẩn 802.11ac tương thích hoàn toàn với các tiêu chuẩn Wi-Fi trước đó, dù là 802.11a (ra mắt năm 1999), 802.11b (2000), 802.11g (2003) hay 802.11n (2007). Khả năng tương thích với các tiêu chuẩn cũ mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng đi kèm nhiều nhược điểm là hiệu năng bị hạn chế, tương ứng với thời kỳ các tiêu chuẩn đó được sử dụng. Vậy lợi ích là gì?
Trong công nghệ, tiến bộ ngày càng nhanh hơn, và chỉ một năm thôi cũng gần như là cả một thời đại. Các tiêu chuẩn Wi-Fi cũng không phải ngoại lệ. Điều quan trọng chủ yếu là tốc độ. Các tiêu chuẩn Wi-Fi nêu một tốc độ gọi là tốc độ lý thuyết, với 802.11ac là 1.300 Mbps – gấp ba lần 450 Mbps của tiêu chuẩn 802.11n. Thoạt nhìn đây là khác biệt rất lớn, nhưng điểm mấu chốt nằm ở từ “lý thuyết”. Trong hầu hết trường hợp, người dùng bình thường không bao giờ đạt gần tới tốc độ lý thuyết: tốc độ thực tế cao nhất của 802.11ac là khoảng 720 Mbps, còn của 802.11n là 240 Mbps.
Còn điều gì khác phân biệt các tiêu chuẩn? Ăng-ten – hay đúng hơn là mỗi tiêu chuẩn hỗ trợ bao nhiêu ăng-ten. Tiêu chuẩn 802.11ac có thể hỗ trợ tới tám ăng-ten, mỗi ăng-ten xử lý được hơn 400 Mbps, nhưng các router nhanh nhất chỉ có bốn ăng-ten. Lý do là số ăng-ten nhiều hơn không chỉ làm tăng giá thiết bị mà còn đòi hỏi kích thước lớn hơn. Nếu Quý khách có router 802.11ac bốn ăng-ten, khi kết nối với điện thoại thông minh một ăng-ten, Quý khách có tốc độ lý thuyết tối đa 400 Mbps và tốc độ thực tế khoảng 200 Mbps.
Thoạt nghe thì không nhiều, nhưng đó vẫn là tốc độ cao hơn hầu hết các kết nối băng thông rộng gia đình cung cấp. Hạn chế chỉ xuất hiện nếu Quý khách muốn truyền tệp không dây giữa các thiết bị trong mạng nội bộ. Tiêu chuẩn Wi-Fi 802.11n cũng hỗ trợ tới bốn ăng-ten, nhưng mỗi chiếc chỉ xử lý được khoảng 100 Mbps. Tuy nhiên, tiêu chuẩn 802.11ac còn một ưu điểm lớn nữa…
Phạm vi phủ sóng
Nhìn vào so sánh này, tiêu chuẩn Wi-Fi 802.11ac không chỉ nhanh hơn mà – và điều này quan trọng hơn – còn cho tốc độ cao hơn trên phạm vi rộng hơn. Tiêu chuẩn 802.11ac dùng tần số 5 GHz, còn tiêu chuẩn 802.11n hoạt động thêm ở tần số 2,4 GHz. Trong khi tần số 2,4 GHz được hàng loạt thiết bị sử dụng, từ điện thoại không dây đến lò vi sóng, thì tần số 5 GHz vẫn tương đối ít bị ảnh hưởng và còn trống.
Một yếu tố quan trọng khác là hiện tượng gọi là beamforming. Tín hiệu không dây thông thường lan ra từ thiết bị theo mọi hướng – hãy hình dung một viên đá ném xuống mặt nước và những vòng tròn đồng tâm lan ra từ đó. Vì vậy, người ta thường khuyên đặt router càng gần trung tâm ngôi nhà hoặc văn phòng càng tốt, và càng cao càng tốt. Beamforming xử lý tín hiệu theo cách hoàn toàn khác. Nó là một phần của tiêu chuẩn 802.11ac. Đó là một dạng “tín hiệu thông minh”, có thể nhận biết các thiết bị đang kết nối ở đâu và điều chỉnh việc phân phối tín hiệu cho phù hợp.
Thời đại đang thay đổi
Như chúng tôi đã đề cập ở phần mở đầu bài viết, công nghệ đang tiến lên với tốc độ chóng mặt. Cách đây không lâu, tiêu chuẩn 802.11ac còn khá khó tiếp cận và đắt đỏ, nhưng nay nó là tính năng tiêu chuẩn của mọi điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính xách tay hay smart TV tử tế, và thậm chí còn xuất hiện trên các thiết bị rẻ hơn. Nguyên nhân không chỉ là những ưu điểm không thể phủ nhận của tiêu chuẩn này – đặc biệt với các thiết bị một ăng-ten như điện thoại thông minh – mà còn là tác động tốt hơn đến thời lượng pin và, không kém phần quan trọng, giá giảm. Chênh lệch giá giữa các tiêu chuẩn vẫn còn đáng kể, đặc biệt với router. Router không dây AC thường đắt hơn vài chục phần trăm, nhưng trong trường hợp này khoản đầu tư chắc chắn đáng giá.
Năm 2024, chúng tôi tại UVT Internet cung cấp hầu như mọi công nghệ và có thể kết nối Quý khách ở bất cứ đâu trên lãnh thổ Cộng hòa Séc. Và nếu Quý khách đã đặt internet của chúng tôi và đang ở nhà chờ kỹ thuật viên, Quý khách cũng có thể đọc các bài viết khác của chúng tôi :)
Cập nhật ngày 5 tháng 3 năm 2024