Bảng thuật ngữ
25. 3. 2025
A
ADSL (Asymmetric Digital Subscriber Line), cũng như VDSL, là kết nối internet cố định qua cáp điện thoại. Đặc điểm của ADSL là kết nối bất đối xứng: tốc độ dữ liệu truyền đến người dùng (tải xuống) cao hơn tốc độ dữ liệu đi từ người dùng lên internet (tải lên).
B
Bit là đơn vị dữ liệu cơ bản và cũng nhỏ nhất. Một bit chỉ nhận một trong hai giá trị, thường được biểu diễn là 1 và 0. Bit được viết bằng chữ b thường, nhưng cũng dùng cả từ “bit”. Bit thường được dùng để biểu thị tốc độ truyền, khi đó tốc độ được tính bằng bit trên giây (bit/s, b/s hoặc bps).
Bonding là thuật ngữ chỉ việc ghép (kết hợp) hai kết nối DSL. Nhờ đó tốc độ internet tại nhà có thể nhanh gấp đôi. Để bonding hoạt động, cần sử dụng thiết bị Terminator.
Bug là lỗi lập trình trong chương trình hoặc ứng dụng máy tính. Lỗi này khiến chương trình hoạt động sai và ngoài dự kiến. Đó có thể là lỗi đồ họa (chẳng hạn nhân vật trong trò chơi không thể đi xuyên qua bức tường vô hình) hoặc lỗi ở các phần khác của chương trình. Trong trường hợp nặng hơn, bug có thể làm ứng dụng bị treo hoặc gây ra vấn đề về bảo mật. Cách khắc phục là gỡ lỗi (debugging), tức là tìm và sửa lỗi.
C
Cache là thuật ngữ chỉ thành phần phần cứng hoặc phần mềm của máy tính dùng để lưu dữ liệu sao cho lần truy cập sau đến dữ liệu đó nhanh hơn. Cache phần cứng có trong bộ vi xử lý hoặc ổ cứng. Cache phần mềm có thể được tạo trong bộ nhớ chính.
Cáp đồng trục (gọi tắt là coax) là loại cáp điện có một dây dẫn ngoài hình trụ và một dây hoặc ống dẫn bên trong, cùng chung một trục. Dây dẫn ngoài thường gọi là lớp bọc chắn, dây dẫn trong gọi là lõi. Dây dẫn ngoài và trong được ngăn cách bằng một lớp không dẫn điện. Mục đích cơ bản của lớp này là giữ cho dây dẫn ngoài và trong đồng tâm. Dây dẫn trong và ngoài có thể dùng để truyền dòng điện một chiều hoặc để triệt (chắn) nhiễu tần số thấp (cáp cho micro và tai nghe), nhưng chức năng phổ biến nhất của cáp đồng trục là truyền sóng điện từ tần số cao (tối đa khoảng 10 GHz), lan truyền trong cáp đồng trục tương tự như dòng điện một chiều.
Catch-up TV là tính năng đặc biệt của truyền hình internet, cho phép quay lại chương trình truyền hình đã phát, thậm chí hàng chục giờ trước. Catch-up TV có trong tất cả các dịch vụ truyền hình do ÚVT Internet cung cấp.
Theo quy định pháp luật, cookies là các tệp văn bản nhỏ mà trang web người dùng truy cập gửi đến thiết bị của người dùng (thường là trình duyệt), được lưu tại đó và gửi lại cho trang web khi người dùng truy cập lần sau. Khi Quý khách duyệt web, cookies cũng có thể được gửi đến thiết bị bởi các máy chủ hoặc trang web khác (cái gọi là cookies của bên thứ ba), là những nơi cung cấp một số thành phần (ví dụ hình ảnh, bản đồ, bản ghi âm, liên kết đến trang trên các tên miền khác) hiển thị trên trang web Quý khách đang xem. Cookies được dùng cho nhiều mục đích khác nhau: xác thực, theo dõi phiên làm việc, thu thập thông tin về các thiết lập cấu hình cụ thể của người dùng truy cập máy chủ, v.v.
D
Darknet (dark web) là phần ẩn của internet mà chỉ có thể truy cập bằng phần mềm hoặc cấu hình đặc biệt.
DNS là viết tắt của Domain Name System (hệ thống tên miền). Đây là giao thức chuyển tên miền của trang web từ dạng khó hiểu (dạng số) mà máy móc sử dụng thành “tên miền” – cái tên Quý khách thấy trong trình duyệt và gõ vào khi muốn vào một trang web. Nhiệm vụ của máy chủ DNS là dựa vào tên miền do người dùng nhập để tìm địa chỉ số (địa chỉ IP) đằng sau tên đó và “quay số” đến địa chỉ ấy. Nhờ vậy Quý khách đến đúng trang web mong muốn.
DVB-T là viết tắt của phát sóng truyền hình số mặt đất. Tivi có bộ thu DVB-T hoặc đầu thu set-top box có thể xem miễn phí. Tại Cộng hòa Séc, chuẩn DVB-T đã được thay bằng chuẩn mới hơn là DVB-T2.
DVB-T2 là chuẩn mới để phát sóng truyền hình số qua các trạm phát mặt đất. Cũng như DVB-T, chuẩn phát sóng truyền hình số đầu tiên, các kênh (tần số) riêng lẻ dùng để phát sóng được gọi là multiplex và có thể mang cùng lúc nhiều đài truyền hình. Dải tần không phải là vô hạn, ngoài phát sóng truyền hình còn phải dành chỗ cho các nhà mạng di động và internet tốc độ cao. Và vì nhu cầu internet nhanh ngày càng tăng, kéo theo lượng dữ liệu truyền tải cũng tăng, nên cần giải phóng thêm tần số.
Đ
Địa chỉ IP là số duy nhất được gán cho bất kỳ thiết bị nào giao tiếp qua Giao thức Internet (IP). Điều này có nghĩa là không chỉ máy tính, laptop và máy in có địa chỉ IP riêng, mà mỗi điện thoại, máy tính bảng hay thậm chí chiếc máy giặt mới cũng có.
Địa chỉ MAC (Media Access Control) là mã định danh duy nhất của thiết bị mạng, được các giao thức khác nhau ở lớp thứ hai (lớp liên kết dữ liệu) của mô hình OSI sử dụng. Địa chỉ này được gán cho card mạng ngay trong quá trình sản xuất, nên đôi khi còn được gọi là địa chỉ vật lý. Địa chỉ MAC Ethernet gồm 48 bit và theo chuẩn được viết thành sáu số thập lục phân hai chữ số, ngăn cách bằng dấu gạch nối (ví dụ 01-23-45-67-89-ab), nhưng thường được ngăn cách bằng dấu hai chấm (01:23:45:67:89:ab), và đôi khi cũng được viết thành ba nhóm bốn chữ số thập lục phân (ví dụ 0123.4567.89ab). Khi chuyển sang số 48 bit, mỗi cặp thập lục phân được chuyển thành số nhị phân (ví dụ 01(hex) = 00000001(bin), 23(hex) = 00100011(bin), v.v.).
Đám mây (cloud) là hình thức thuê dịch vụ qua internet, trong đó Quý khách dùng mạng máy chủ của nhà cung cấp để lưu trữ hoặc xử lý dữ liệu. Điện toán đám mây là mô hình dựa trên internet để phát triển và sử dụng công nghệ máy tính. Cũng có thể mô tả đó là việc cung cấp dịch vụ hoặc chương trình trên các máy chủ truy cập được từ internet, mà người dùng có thể truy cập từ xa qua trình duyệt web hoặc ứng dụng thư điện tử. Nếu dịch vụ có tính phí, người dùng không trả tiền cho bản thân phần mềm mà trả cho việc sử dụng theo tháng hoặc theo năm, hoặc trả một khoản phí một lần.
Định vị GPS là quá trình xác định vị trí của thiết bị tại một thời điểm cụ thể bằng dữ liệu từ Hệ thống Định vị Toàn cầu (GPS).
E
Mặc dù là tên gọi chung của các công nghệ mạng máy tính, thuật ngữ Ethernet ngày nay chủ yếu dùng để chỉ loại cáp (thường là cáp xoắn đôi) có đầu nối RJ-45. Hiện nay đại đa số thiết bị được kết nối vào mạng cục bộ (LAN) bằng loại cáp này. Ethernet thường truyền dữ liệu với tốc độ lên đến 10 Gbps.
F
Dữ liệu đi vào và đi ra khỏi thiết bị thông qua cái gọi là cổng (port). Tường lửa quyết định cái gì được – và quan trọng hơn là cái gì không được – đi qua các cổng này. Có thể hình dung nó như một nhân viên bảo vệ đứng ở cửa và kiểm tra giấy tờ của mọi thứ muốn đi vào hoặc đi ra.
Firmware là phần mềm điều khiển các thiết bị điện tử. Đó có thể là điện thoại di động, máy ảnh kỹ thuật số, thậm chí đèn giao thông hay máy tính bỏ túi. Các thiết bị chỉ có thể hoạt động nhờ firmware.
Firmware là khái niệm tương đối, vì nó có thể tồn tại ở nhiều cấp khác nhau trong cùng một thiết bị. Ví dụ, trong điện thoại di động, bản thân hệ điều hành được gọi là firmware (tức Android, Windows Phone hoặc iOS), nhưng điện thoại di động còn có firmware để điều khiển chip GPS, chip Wi-Fi không dây và các chip khác.
FUP (Fair Use Policy – chính sách sử dụng hợp lý) được áp dụng cho các kết nối internet mà băng thông dữ liệu được chia sẻ giữa nhiều người dùng. Mục đích của FUP là ngăn một người dùng làm ảnh hưởng đến những người dùng khác do sử dụng kết nối internet quá mức.
G
GDPR (General Data Protection Regulation – Quy định chung về bảo vệ dữ liệu) là quy định của EU về bảo vệ dữ liệu cá nhân, có hiệu lực tại các nước EU từ ngày 25 tháng 5 năm 2018. Cho đến nay đây là bộ quy tắc bảo vệ dữ liệu toàn diện nhất trên thế giới. Các công ty, tổ chức và cá nhân xử lý dữ liệu cá nhân đều phải tuân thủ quy định này. Quy định áp dụng đối với thông tin về nhân viên, khách hàng, đối tác và nhà cung cấp của họ.
H
Chữ viết tắt này có nghĩa là truyền hình lai (hybrid TV), trong đó Quý khách nhận một phần dữ liệu từ sóng truyền hình mặt đất và một phần từ internet. Tivi kết hợp cả hai kênh và để chúng bổ sung cho nhau. Điều đó có nghĩa là khi nhấn nút đỏ trong lúc xem phim, Quý khách có thể, chẳng hạn, đọc thông tin về diễn viên, mua ngay sản phẩm trong quảng cáo hoặc xem các chương trình từ kho lưu trữ số của kênh.
HBO Max là dịch vụ phát trực tuyến SVOD của Mỹ thuộc sở hữu của Warner Bros. Discovery. Dịch vụ ra mắt ngày 27 tháng 5 năm 2020, ban đầu chỉ tại Hoa Kỳ. Ngày 29 tháng 6 năm 2021 dịch vụ mở rộng sang châu Mỹ Latinh và ngày 26 tháng 10 năm 2021 sang sáu quốc gia châu Âu. HBO Max cung cấp nội dung gốc và cao cấp từ các hãng phim điện ảnh và truyền hình HBO và Warner Bros. Quý khách có thể nhận HBO MAX từ chúng tôi trong một số gói truyền hình.
HDMI (tên đầy đủ là High-Definition Multimedia Interface) cho phép truyền video và âm thanh kỹ thuật số. Cáp có đầu nối HDMI được dùng để kết nối đủ loại thiết bị với nhau – chẳng hạn thường nối tivi với đầu DVD, set-top box, máy ảnh, máy quay hoặc đầu Blu-ray. HDMI không chỉ có một phiên bản. Người ta sản xuất nhiều loại cáp khác nhau, khác nhau ở kích thước đầu nối.
HTTP là viết tắt của Hypertext Transfer Protocol (giao thức truyền siêu văn bản). Giao thức HTTP truyền các đối tượng thuộc bất kỳ loại nào giữa máy chủ và trình duyệt. Nhờ giao thức này, các trang web được hiển thị trong trình duyệt. Nhược điểm của giao thức HTTP là không an toàn.
Đây là phiên bản an toàn hơn, được mã hóa của giao thức HTTP. Chữ viết tắt HTTPS xuất phát từ HyperText Transfer Protocol Secure, về cơ bản cho phép truy cập máy chủ web được bảo vệ bằng cách mã hóa toàn bộ dữ liệu truyền đi qua SSL hoặc TLS. Mã hóa rất quan trọng khi truyền thông tin nhạy cảm như số thẻ thanh toán, v.v.
I
Internet 3G là tên gọi chung của các mạng thế hệ thứ ba. Chuẩn 3G cho phép truyền không dây giọng nói (cuộc gọi điện thoại) và dữ liệu (UMTS) để truy cập internet, gọi video và xem truyền hình trên di động với tốc độ tối thiểu 200 kbps. Sau mạng 3G hiện nay là internet 4G/LTE tiên tiến hơn, hiện cung cấp kết nối di động nhanh nhất.
4G/LTE là mạng cho phép truyền dữ liệu rất nhanh và dịch vụ thoại ổn định nhất. 4G là công nghệ mạng di động đáp ứng các yêu cầu IMT Advanced do Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU) quy định. Trong đó có tốc độ truyền 1 Gbps đối với thiết bị đứng yên hoặc di chuyển chậm và 100 Mbps đối với thiết bị di chuyển nhanh, cho phép truy cập internet đầy đủ, điện thoại IP, truyền hình internet độ nét cao, hội nghị truyền hình và truyền hình 3D.
Internet vạn vật hiện là một trong những lĩnh vực phát triển nhanh nhất trong thế giới CNTT. IoT (viết tắt của Internet of Things) bao gồm các thiết bị hiện đại có thể điều khiển từ xa qua internet. Ví dụ, Quý khách có thể dùng điện thoại ngay tại nơi làm việc để bật điều hòa ở nhà, tắt đèn trong phòng ngủ hoặc điều khiển hệ thống báo động và an ninh gia đình. Trong số các sản phẩm Internet vạn vật phổ biến nhất có đồng hồ thông minh và vòng đeo tay theo dõi sức khỏe.
Internet vạn vật cho phép giám sát, kiểm tra và điều khiển từ xa mọi loại thiết bị. Nhưng công nghệ tiên tiến không chỉ giúp ích cho việc quản lý gia đình. Internet vạn vật trong doanh nghiệp giúp công việc dễ dàng hơn ở cả các doanh nghiệp nhỏ lẫn các công ty lớn. Nhờ IoT, công ty có thể, chẳng hạn, dễ dàng thu thập và đánh giá dữ liệu từ cơ sở của mình, lập kế hoạch hậu cần hoặc giám sát sản xuất.
IPv4 là phiên bản thứ tư của Giao thức Internet (IP), một trong những nền tảng giao tiếp cơ bản của internet. Tuy nhiên, IPv4 truyền dữ liệu không có đảm bảo, tức là không đảm bảo chống trùng lặp, sai thứ tự hay dữ liệu không đến được đích. Những đảm bảo này do lớp cao hơn, đại diện là giao thức TCP, đảm nhiệm. Do địa chỉ IPv4 cạn kiệt nhanh chóng, một phiên bản kế nhiệm của giao thức, gọi là IPv6, đã được phát triển.
IPv6 là giao thức kế nhiệm để giao tiếp trên internet. Người dùng hệ điều hành hiện đại không cần chuẩn bị gì đặc biệt để sử dụng IPv6. Tuy nhiên, cũng như với IPv4, các thiết bị mạng (router) phải được cấu hình phù hợp và nhà cung cấp dịch vụ internet phải hỗ trợ IPv6.
K
Nói chung, connectivity là việc kết nối hoặc liên kết các máy tính hay thiết bị điện tử khác trong mạng máy tính. Đặc tính cơ bản được theo dõi là tốc độ truyền – cho biết lượng thông tin được truyền trong mạng trong một đơn vị thời gian. Về tốc độ truyền, ta phân biệt tốc độ tải xuống và tốc độ tải lên. Khả năng kết nối internet xác định khả năng máy chủ kết nối với internet.
L
LAN (Local Area Network – mạng cục bộ) là mạng máy tính nhỏ hơn, thường ở một nơi cụ thể – ví dụ trong công ty, trường học, khách sạn, v.v. Quản trị viên LAN thiết lập quyền của người dùng, đảm bảo an ninh cho mạng cục bộ và nói chung bảo đảm mạng hoạt động đúng cách. Các mạng LAN sau đó được kết nối với các mạng WAN (Wide Area Network – mạng diện rộng), là những mạng rộng lớn bao phủ khu vực lớn, chẳng hạn như internet.
LTE (Long Term Evolution) là công nghệ internet tốc độ cao cho mạng di động. Đây là chuẩn kế nhiệm của chuẩn 2G GSM. So với các mạng 3G và 2G cũ hơn, LTE cho tốc độ tải xuống và tải lên nhanh hơn. Mặc dù LTE thường được xếp vào mạng 4G, về mặt chính thức nó vẫn thuộc 3G. Lý do là tốc độ xác định chuẩn 4G vẫn khó đạt được trong mạng LTE ở điều kiện bình thường.
M
Mã ủy quyền chuyển mạng (tiếng Séc: číslo výpovědi opouštěného poskytovatele, ČVOP) là mã gồm mười bốn chữ số, được dùng khi Quý khách muốn chuyển số điện thoại từ nhà cung cấp dịch vụ di động hiện tại sang nhà cung cấp mới. ČVOP gồm mã của nhà cung cấp ban đầu (chữ số thứ 1 đến thứ 3) và ngày sớm nhất có thể chuyển số điện thoại theo định dạng MM.DD (chữ số thứ 4 đến thứ 7).
Thuật ngữ malware là sự kết hợp của hai từ – malicious (độc hại) và software (phần mềm). Nhóm malware bao gồm mọi mã độc, bất kể nó tấn công máy tính bằng cách nào, hoạt động ra sao hay kết quả hoạt động là gì. Malware gồm nhiều loại mã độc khác nhau, từ ngựa Trojan, ransomware, virus và sâu máy tính đến malware ngân hàng. Nói chung, đó là bất kỳ phần mềm nào được tạo ra với ý đồ xấu.
Mạng thế hệ thứ năm là công nghệ chuẩn viễn thông mới – kết nối không dây nhanh với độ trễ thấp. Mạng có dung lượng lớn hơn mạng 4G hiện nay và nhờ sử dụng thêm các tần số khác nên cũng cho tốc độ truyền cao hơn nhiều lần. Thời gian phản hồi cực nhanh, chỉ vài mili giây, cũng rất quan trọng.
Nhờ vậy, mạng thế hệ thứ năm có thể kết nối trơn tru cả điện thoại di động lẫn mọi loại thiết bị thông minh của Internet vạn vật. Mạng 5G được kỳ vọng sẽ thúc đẩy sự phát triển của thực tế ảo, mở rộng mạnh mẽ giao tiếp giữa máy với máy, giúp xe tự lái dễ dàng hơn và phát triển các dự án thành phố thông minh.
Server (máy chủ) là thuật ngữ chung chỉ máy tính cung cấp một số dịch vụ nhất định, hoặc chương trình máy tính cung cấp các dịch vụ đó. Máy chủ được đặt riêng lẻ hoặc trong phòng đặc biệt gọi là phòng máy chủ (có điều hòa, thiết bị an ninh, UPS, v.v.). Để tiết kiệm diện tích, chúng có thể được lắp trong các tủ đặc biệt gọi là rack.
N
Ngựa Trojan (“trojan”) là thuật ngữ chung chỉ một loại mã độc ẩn trong các chương trình khác. Khác với virus, nó không thể tự lây lan hay lây nhiễm sang các tệp khác. Nó thường xâm nhập thiết bị của nạn nhân cùng với một chương trình trông có vẻ hữu ích, qua tệp đính kèm email hoặc lỗ hổng hệ thống sẵn có, thông qua mã độc khác hoặc bằng kỹ thuật tác động tâm lý.
Nhà thông minh, còn gọi là nhà tự động hóa, là hệ thống các công nghệ hiện đại giúp tăng sự tiện nghi và tiết kiệm thời gian, tiền bạc cho cư dân. Đó là các thiết bị được nối với nguồn điện và có thể điều khiển từ xa qua internet. Nhà thông minh thường gắn với rèm điều chỉnh được, chiếu sáng thông minh, sưởi tự động hoặc an ninh gia đình.
P
Peer-to-peer, hay P2P, là loại mạng máy tính trong đó các máy khách giao tiếp trực tiếp với nhau và không cần máy chủ trung tâm làm trung gian. Trong mạng peer-to-peer, mỗi bên có quyền như nhau và bên nào cũng có thể bắt đầu giao tiếp. Ngược lại là mô hình máy khách – máy chủ, trong đó các máy khách luôn chỉ giao tiếp với máy chủ trung tâm và thông qua nó. Ngày nay peer-to-peer chủ yếu chỉ các mạng chia sẻ tệp, qua đó nhiều người dùng có thể trao đổi dữ liệu.
Phishing là hình thức tấn công sử dụng kỹ thuật tác động tâm lý, trong đó kẻ tấn công giả danh một tổ chức đáng tin cậy để chiếm đoạt dữ liệu nhạy cảm của nạn nhân. Có thể Quý khách cũng từng nhận được email thoạt nhìn giống thông báo chính thức từ ngân hàng, nhưng nhìn kỹ thì có nhiều điểm không khớp. Địa chỉ khác lạ, văn bản đầy lỗi ngôn ngữ, thậm chí còn có những từ nước ngoài chưa được dịch, kèm yêu cầu nhập thông tin thẻ ngân hàng hoặc mật khẩu internet banking. Nếu Quý khách từng nhận email như vậy, tức là đã là mục tiêu của một cuộc tấn công phishing. Mục tiêu của cuộc tấn công là dữ liệu nhạy cảm của người dùng, mà kẻ tấn công sau đó có thể bán trên chợ đen hoặc dùng trực tiếp để tống tiền nạn nhân.
R
Rack là hệ thống tiêu chuẩn cho phép lắp gọn gàng và kết nối nhiều thiết bị điện, điện tử cùng với các đầu ra của hệ thống cáp, xếp thành cột chồng lên nhau trong khung hoặc tủ thép; nói cách khác là tủ chứa thiết bị CNTT.
Trong mạng máy tính, router là thiết bị mạng chủ động chuyển tiếp các gói dữ liệu (datagram) đến đích thông qua quá trình gọi là định tuyến. Định tuyến diễn ra ở lớp thứ ba của mô hình tham chiếu ISO/OSI (lớp mạng).
S
Set-top box là đầu thu kỹ thuật số giúp thiết bị của Quý khách chuyển đổi tín hiệu truyền hình số, thường được nối giữa tivi và ăng-ten. Nói đơn giản, nó “dịch” tín hiệu thu được để tivi có thể hiển thị và Quý khách tiếp tục xem các chương trình yêu thích mà không lo lắng. Tuy nhiên, nếu ở nhà Quý khách có Smart TV thì không cần set-top box. Các set-top box được phân biệt theo loại kênh truyền hình mà chúng có thể cung cấp. Ta phân biệt tín hiệu mặt đất (DVB-T và DVB-T2), cáp (DVB-C), vệ tinh (DVB-S) và internet (IPTV).
SLA (Service-Level Agreement – thỏa thuận mức dịch vụ) là thuật ngữ chỉ thỏa thuận giữa nhà cung cấp dịch vụ và người sử dụng dịch vụ. Thường đó là một phần của hợp đồng dịch vụ CNTT giữa công ty CNTT và khách hàng, nhưng cũng có thể áp dụng nội bộ trong một tổ chức, như quy định về các dịch vụ mà bộ phận CNTT của chính tổ chức đó cung cấp cho công ty. SLA xác định các thông số và chất lượng của dịch vụ được cung cấp, cùng các khoản phạt nếu không đáp ứng.
Giống như điện thoại thông minh, Smart TV được trang bị hệ điều hành, có thể kết nối internet và cung cấp nhiều tính năng cũng như ứng dụng bổ sung. Về cơ bản, Smart TV là những chiếc máy tính đơn giản hơn, biến tivi thành công cụ tương tác. Nhờ Smart TV, người xem không còn chỉ xem những gì đang phát trên truyền hình mà có thể tự chọn nội dung để xem. Họ cũng có thể lướt web, cài các ứng dụng yêu thích hoặc chơi game.
Streaming là công nghệ truyền liên tục nội dung nghe nhìn giữa nguồn phát và người dùng cuối bằng luồng dữ liệu. Ngày nay streaming chủ yếu được dùng để truyền nội dung nghe nhìn qua internet (webcasting). Webcasting có thể diễn ra theo thời gian thực (truyền hình hoặc đài phát thanh qua internet) hoặc dưới dạng video theo yêu cầu (ví dụ YouTube). Để phát video cho nhiều người dùng cùng lúc, nhà vận hành không chỉ cần nội dung mà còn cần máy chủ streaming, đảm nhiệm việc giao tiếp với các máy tính đích và truyền dữ liệu mượt mà.
Dịch vụ SVOD (Subscription Video On Demand – video theo yêu cầu trả phí thuê bao) giúp khách hàng tiện lợi truy cập nhiều nội dung video cao cấp với phí thuê bao hằng tháng, dù là phim, series, phim tài liệu hay các sản phẩm do chính dịch vụ sản xuất. Nội dung này được phân phối qua internet và thường xem được trên nhiều thiết bị – Smart TV, máy chơi game, điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính, v.v.
T
Thuật ngữ TCP/IP chỉ các giao thức truyền dẫn chính, một bộ giao thức điều khiển giao tiếp trong mạng máy tính. Đây là các giao thức chính của Internet, là tập hợp quy tắc bảo đảm giao tiếp giữa các lớp khác nhau của các hệ thống khác nhau. Họ giao thức TCP/IP gồm IP (IPv4 và IPv6), ARP, ICMP, TCP, UDP, SCTP và cả tất cả các giao thức ứng dụng.
Tên miền (domain) có thể mô tả đơn giản là tên trang web của Quý khách trên internet, ví dụ uvtnet.cz. Nó trỏ đến vị trí trên máy chủ nơi lưu trữ dữ liệu mà Quý khách muốn hiển thị.
Thực chất, đó là dạng văn bản của địa chỉ IP của máy chủ mà người dùng kết nối đến khi duyệt web. Con người nhớ tên miền dễ hơn nhiều so với dãy số của địa chỉ IP. Thông tin về việc mỗi tên miền cần trỏ đến địa chỉ IP nào được lưu trên các máy chủ DNS.
Terminator là tên của thiết bị đầu cuối mới, hiện đại cho kết nối DSL. Đây là modem hỗ trợ, ngoài bonding, tất cả các công nghệ hiện có cho internet nhanh và không gặp sự cố. Terminator có đầu nối RJ-45, đầu nối Ethernet tiêu chuẩn được dùng cho mọi công nghệ kết nối, để Quý khách cắm router riêng vào và kết nối tất cả thiết bị trong nhà.
Tốc độ truyền cho biết kết nối có thể truyền bao nhiêu dữ liệu đến máy tính của Quý khách trong một giây. Tốc độ được đo bằng bit trên giây – bps. Tốc độ có thể được biểu thị bằng bội số của đơn vị cơ bản (bit), như kbps (kilobit trên giây) hoặc Mbps (megabit trên giây). Tốc độ truyền phụ thuộc vào nhà cung cấp và loại kết nối. Nếu Quý khách băn khoăn cần kết nối internet nhanh đến mức nào, điều đó còn phụ thuộc vào mức độ đòi hỏi của các tác vụ mà Quý khách sẽ sử dụng. Để biết thêm thông tin, xin mời xem các gói cước internet của chúng tôi cho nhiều loại thiết bị khác nhau.
Trung tâm dữ liệu là tòa nhà chứa các máy chủ và thiết bị công nghệ thông tin khác. Trung tâm dữ liệu đảm bảo các thiết bị hoạt động không ngừng, và toàn bộ tòa nhà được thiết kế để bảo mật dữ liệu ở mức cao nhất. Chính tại đây lưu trữ toàn bộ dữ liệu mà Quý khách tải lên, chẳng hạn lên đám mây.
Tỷ lệ chia sẻ đường truyền (còn gọi là aggregation) là một trong các thông số của kết nối internet. Nó cho biết tại một thời điểm có bao nhiêu người dùng cùng chia sẻ dung lượng của một đường truyền internet và do đó cùng chia sẻ tốc độ internet. Cụ thể là việc chia sẻ kết nối internet cố định mà Quý khách dùng qua ADSL hoặc VDSL. Chia sẻ đường truyền là thông lệ phổ biến, giúp nhà cung cấp tận dụng tốt hơn dung lượng internet và phân chia cho người dùng. Nhà cung cấp internet thường thể hiện tỷ lệ này dưới dạng tỉ số cho biết có bao nhiêu người dùng chia sẻ dung lượng đường truyền.
U
UPS (Uninterruptible Power Supply/Source – bộ lưu điện) là thiết bị cấp điện liên tục, bảo đảm nguồn điện không gián đoạn cho các thiết bị không được phép tắt đột ngột. Thuật ngữ này tương ứng với tiêu chuẩn EN 62040 (tại Cộng hòa Séc là ČSN EN 62040). UPS thường được nối giữa nguồn điện chính và đầu vào điện của thiết bị được bảo vệ. Các hệ thống được bảo vệ phổ biến nhất gồm thiết bị viễn thông, hệ thống máy tính, hệ thống duy trì hoạt động của sân bay, thiết bị bệnh viện và các hệ thống khác.
Upscaling là công nghệ chuyển chất lượng hình ảnh từ độ phân giải thấp lên cao hơn. Các tivi và máy chiếu mới nhất có công nghệ upscaling có thể hiển thị chất lượng cao ngay cả với nội dung được ghi hình ở chất lượng thấp hơn. Ví dụ, chúng có thể chuyển chương trình HD lên độ phân giải 4K. Trong quá trình upscaling, độ phân giải đầu vào ban đầu được nâng lên rất tự nhiên. Trong hầu hết trường hợp, Quý khách thậm chí sẽ không nhận ra bản ghi đã được cải thiện nhân tạo.
Các trang web có địa chỉ riêng mà người dùng có thể dùng để tìm chúng. Trên internet, các địa chỉ này được gọi là URL (Uniform Resource Locator). URL của một trang web, ví dụ https://uvtnet.cz/vi/internet, gồm tên miền (trong trường hợp này là uvtnet), loại tên miền (.cz) và trong một số trường hợp là các thành phần khác như tên miền phụ hoặc đường dẫn (/en/internet).
Với mỗi quảng cáo, Quý khách nhập một URL hiển thị sẽ xuất hiện cùng quảng cáo, và một URL đích xác định nơi mọi người đến sau khi nhấp vào quảng cáo.
V
VDSL (Very High Speed DSL) là công nghệ DSL cho phép truyền dữ liệu nhanh hơn qua đường dây điện thoại sẵn có (cáp dẹt không xoắn hoặc cáp xoắn đôi), nên triển khai dễ hơn vì không cần kéo cáp mới. VDSL cho tốc độ kết nối internet cao hơn rõ rệt và tốc độ tải lên cũng cao hơn nhiều so với ADSL. Xin mời xem các kết nối cố định của chúng tôi.
VoIP (Voice over Internet Protocol) nghĩa là gọi điện qua internet. Dịch vụ này đôi khi còn được gọi là điện thoại phần mềm hoặc điện thoại VoIP. Quý khách có thể gọi từ bất cứ đâu bằng máy tính, laptop hoặc máy tính bảng. Trong danh mục của chúng tôi, Quý khách sẽ thấy dịch vụ VOIP cho gia đình và doanh nghiệp.
VPN là viết tắt của Virtual Private Network (mạng riêng ảo). Trong CNTT, đây là công cụ tạo kết nối an toàn, được mã hóa qua các mạng kém an toàn hơn. Nhờ đó VPN cung cấp dịch vụ giúp Quý khách ẩn địa chỉ IP, tránh kiểm duyệt hoặc theo dõi, mã hóa thông tin liên lạc và vượt qua chặn theo vị trí địa lý. Gọi là ảo vì nó tạo ra kết nối trực tiếp giả định (ví dụ như một sợi cáp) với bất kỳ máy tính hay trang web nào trên thế giới. Gọi là riêng vì mọi liên lạc đều được mã hóa và, nếu Quý khách không quy định khác, luôn chỉ diễn ra giữa Quý khách và các trang web Quý khách truy cập. Và gọi là mạng vì nó sử dụng mạng lưới rộng lớn các máy chủ VPN đặt khắp nơi trên thế giới.
W
Thuật ngữ Wi-Fi chỉ công nghệ truyền thông không dây trong mạng máy tính. Wi-Fi cho phép kết nối không dây các thiết bị di động với nhau, kết nối chúng với mạng cục bộ (LAN) và cả truy cập internet không dây. Năm 1997, viện tiêu chuẩn quốc tế IEEE công bố đặc tả chuẩn mạng không dây với tên IEEE 802.11. Wi-Fi 6 là tên gọi của chuẩn IEEE 802.11ax, thế hệ Wi-Fi mới. Wi-Fi 6 cung cấp tín hiệu mang nhiều dữ liệu hơn và kênh 160 MHz, có dải tần rộng hơn nên Wi-Fi nhanh hơn. Wi-Fi 6 sẽ mang lại dung lượng lớn hơn, tốc độ truyền cao hơn và kết nối được nhiều thiết bị hơn.
WLAN (Wireless Local Area Network), đôi khi còn gọi là Wireless LAN, là thuật ngữ chỉ mạng cục bộ không dây thường có ở nhà, văn phòng hoặc trường học. Hầu hết các mạng WLAN hiện đại dựa trên các chuẩn IEEE 802.11, được bán trên thị trường dưới thương hiệu Wi-Fi.
X
Xác thực hai yếu tố là quy trình giúp tăng cường bảo mật. Với xác thực hai yếu tố, danh tính của Quý khách được kiểm tra bằng hai cách – ví dụ nhập tên đăng nhập và mật khẩu, sau đó nhập mã được gửi đến điện thoại di động qua tin nhắn SMS.